Juli 2021 - M 11

Elke maand een voor iedereen toegankelijk object
Plaats reactie
Bericht
Auteur
Gebruikersavatar
Bob
Site Admin
Berichten: 358
Lid geworden op: 26 dec 2018 09:00

Juli 2021 - M 11

#1 Bericht door Bob » 24 jun 2021 14:25

In juli zitten we bijna de hele maand nog in grijze nachten, behalve de laatste paar dagen, dan ontstaat er weer een uurtje astronomische duisternis tussen 01.00 en 02.00.
Dat is wel jammer, zeker omdat de nieuwe maan op 10 juli valt, maar vooral ook omdat juist deze maand de prachtige hemelstreek rond Boogschutter op zijn hoogst staat om middernacht.
Zo heel laag als in Boogschutter gaan we niet deze maand. Er staan wel een aantal van de allermooiste hemelobjecten in Boogschutter, maar de lage positie in onze streken maakt het waarnemen daarvan heel veel minder aantrekkelijk.
Boven Boogschutter staat Schild (Scutum/Sct), dat is net hoog genoeg om daar bij ons WEL leuke waarnemingen te kunnen doen. Daar gaan we dus kijken, en wel naar de prachtige open sterrenhoop M 11!
Als M 11 in het zuiden staat komt hij ruim 30 graden boven de horizon, een redelijk goede waarneemhoogte als de hemel goed transparant is.

De eigennaam van M 11 is 'Wild duck cluster'. De helderste sterren van de sterrenhoop vormen een driehoekig figuur dat doet denken aan een groep vliegende eenden.
M 11 is 1 van de rijkste en grootste open sterrenhopen die we kennen. Ondanks de afstand van 6200 lj is deze sterrenhoop toch met blote oog zichtbaar!
De sterrenhoop bevat bijna 3000 sterren en heeft een afmeting van 95 lj.

Het sterrenbeeld Schild is niet erg opvallend en heeft geen heldere sterren. Alpha is mag. 3,8 en Beta is mag. 4,2. Maar als het helder is, is de figuur wel te herkennen ten zuiden van Arend (Aquila). Onderin Aql staat de heldere Lambda Aql (mag. 3,4) en die wijst de weg naar Sct. Een kleine 5 graden ten westen van Lambda Aql, op dezelfde hoogte, staat Beta Sct. Als we met de verrekijker kijken dan zien we bij Beta in beeld al de wazige vlek van M 11, op een kleine 2 graden ten ZO daarvan.
Zie de kaartjes.

1. overzicht met positie van Sct onder Aql en naast Ser en Oph
2. M 11 in Sct
-
Scutum_omgeving.png
Scutum_omgeving.png (21.11 KiB) 373 keer bekeken
-
Scutum.png
Scutum.png (152.1 KiB) 373 keer bekeken
www.bobhogeveen.nl
80mm Zenitstar << tot >> 500mm Dobson

Gebruikersavatar
gerard van den braak
Berichten: 484
Lid geworden op: 26 dec 2018 10:56
Locatie: Zuidlaren
Contacteer:

Re: Juli 2021 - M 11

#2 Bericht door gerard van den braak » 25 jun 2021 09:00

Bijgaande compilatie laat Messier 10 t/m 14 met M11 als tweede van links. Wat opvalt is het enorme verschil in afmeting met M13. Hierbij de afmetingen in boogseconden:
M10-19'
M11-13"
M12-14'
M13-21'
M14-11'
De foto's zijn van 2012 en 2019.
.
M10-11-12-14_gvdb.jpg
M10-11-12-14_gvdb.jpg (1.26 MiB) 364 keer bekeken

Gebruikersavatar
Alnilam
Berichten: 264
Lid geworden op: 28 aug 2019 18:29
Locatie: Odoorn
Contacteer:

Re: Juli 2021 - M 11

#3 Bericht door Alnilam » 01 jul 2021 18:48

Wederom een mooi OvdM! Heb hem al gezien, maar wil het graag nog een keer doen... :D
Nu maar hopen dat het weer meewerkt. Vooralsnog lijkt het er nog niet erg op. :( We gaan ons best doen en meld me wel weer.
Als het weer kan toch maar eens kijken of we een starparty oid kunnen organiseren....... :mrgreen:
clear skies to all.
T!
Nils
Sky-Watcher Explorer PDS 150/750 (f5) Parabolic Newton op Starseeker IV /EQ6 R Pro + Sky Watcher StarTravel 150/750 AR Shorttube Wide/Rich Field Refractor op + SW Evostar 120/1000 op EQ6 R Pro

Gebruikersavatar
Alnilam
Berichten: 264
Lid geworden op: 28 aug 2019 18:29
Locatie: Odoorn
Contacteer:

Re: Juli 2021 - M 11

#4 Bericht door Alnilam » 03 jul 2021 13:31

Gisteravond was het dan even zover! Heldere hemel en fluks de Newton buiten gezet. Na uitgelijnd te hebben op Deneb en Arcturus, had ik rond 00.45 M11 in beeld. Eerst met de Hyp 13mm (56X) en vervolgens met de Hyp 10mm en daarna zelfs met de Hyp 8mm (94x). Dat laatste was even kritiek, veel vocht in de lucht maar toch mooi scherp gekregen. Het water lief letterlijk van de buis af...... Wilde ook nog even naar IC 1396, de Elephants Trunk Nevel. Die was ook redelijk te zien. Verder ook nog Albireo even opgezocht. Na een uur vond ik het welletjes en ben rond 0130 gestopt. Al met al toch weer even lekker gekeken. Helaas stond Saturnus voor mij in een verkeerde hoek en te laag, dus die heb ik helaas gemist... :(
Tch een mooie waarneem sessie.
Nils :mrgreen:
Sky-Watcher Explorer PDS 150/750 (f5) Parabolic Newton op Starseeker IV /EQ6 R Pro + Sky Watcher StarTravel 150/750 AR Shorttube Wide/Rich Field Refractor op + SW Evostar 120/1000 op EQ6 R Pro

Gebruikersavatar
Bob
Site Admin
Berichten: 358
Lid geworden op: 26 dec 2018 09:00

Re: Juli 2021 - M 11

#5 Bericht door Bob » 04 jul 2021 09:01

Zoals Nils al meldt, het was vrijdagavond 2/7 helder! Een Gasterensessie had misschien een optie kunnen zijn, maar de het was die avond wat kort dag om daarvoor op te roepen en daarnaast hadden we een erg vochtige omgeving kunnen aantreffen na die regenachtige periode.
Dus, het dak van Fuzzy Splitting maar even open en in het enigszins donkere uurtje van 01.00 tot 02.00 maar wat waarnemingen gedaan!
Uiteraard even M 11 in beeld genomen. Dat was al rond 00.30, in behoorlijk lichte hemel dus, maar toch weer erg fraai. Vergrotingen van 20x (waarbij M 11 al goed is te zien en gemakkelijk gevonden kan worden vanuit Lambda Aql) tot 155x waarbij de hemelachtergrond aardig donker wordt en de sterrenhoop prachtig uitkomt met ontelbare sterretjes.

Daarna heb ik het toch even gewaagd om te kijken of er nog wat te zien was van Nova Her (V1647 Her) die half juni heel kort blote oog helderheid had bereikt, maar die ik gemist had omdat de informatie mij nog niet had bereikt.
Het was natuurlijk even heel goed en zeer nauwkeurig kijken op de exacte positie, maar met 155x en zorgvuldig perifeer kijken kwam er toch net een ster van ongeveer mag. 12,5 tevoorschijn. Alle 'bekende' zwakke sterren in het beeldveld ook gecheckt en het klopte precies, het was de nova! Achteraf blijkt die helderheid volgens de waarnemingen bij AAVSO te kloppen. Eind juni is de helderheid weggezakt van ongeveer 11,5 tot diep in de 12.
Net op tijd dus, want met de 13cm is dit wel de grens van waarneembaarheid...

Ach, en verder nog wat dubbelsterren bekeken in die regio, met als geweldige afsluiter toch even de 'ondiepe' waarneming van Saturnus 8-)
www.bobhogeveen.nl
80mm Zenitstar << tot >> 500mm Dobson

Gebruikersavatar
Muddelflut
Berichten: 267
Lid geworden op: 26 dec 2018 11:20
Locatie: Groningen
Contacteer:

Re: Juli 2021 - M 11

#6 Bericht door Muddelflut » 04 jul 2021 19:50

Nou al met al toch wel mooie waarnemingen Bob T!

Ria
25cm Orion XT10g f5
13cm SW Explorer-PDS f5 op Orion Starseeker IV
Lunt 80mm op GsAZ
Bresser 10x50, Celestron 15x70
http://astro.dodsoft.nl

Plaats reactie